การเลือกดื่มน้ำสมุนไพร...ปรับสมดุลของธาตุเจ้าเรือนในร่างกาย

ในปัจจุบัน การกินอาหารและการดูแลสุขภาพด้วยภูมิปัญญาพื้นบ้านไทย ด้วยการการนำน้ำสมุนไพรมาช่วยคลายร้อน ช่วยรักษาโรคนั้นเป็นที่นิยมกันมาก มีการนำมาปรับประยุกต์โดยการนำผักผลไม้มาทำเป็นเครื่องดื่มเพื่อสุขภาพอย่างแพร่หลาย

ตามทฤษฎีการแพทย์แผนไทยแพทย์แผนไทยนั้น เราจะเน้นการปรับสมดุลของธาตุเจ้าเรือนในร่างกาย โดยแบ่งตามช่วงเวลาอิทธิพลของกาลเวลา หรือที่เรียกว่า “กาลสมุฏฐาน” ที่เป็นแปลงใน ๑ วัน ซึ่งจะทำให้เกิดการแปรปรวนของธาตุในร่างกายที่อาจก่อให้เกิดการเสียสมดุลได้ดังนี้

เวลา ๖.๐๐-๑๐.๐๐ น. และ เวลา ๑๘.๐๐-๒๒.๐๐ น. มักจะเจ็บป่วยด้วย “ธาตุน้ำ”

น้ำสมุนไพรที่บำรุงร่างกายและปรับสมดุลของธาตุน้ำ ได้แก่ น้ำสมุนไพรที่มีรสเปรี้ยว เช่น น้ำส้ม น้ำมะนาว ฯลฯ

เวลา ๑๐.๐๐-๑๔.๐๐ น. และ เวลา ๒๒.๐๐-๑๒.๐๐ น. มักจะเจ็บป่วยด้วย “ธาตุไฟ”

น้ำสมุนไพรที่ช่วยบำรุงร่างกายและปรับสมดุลของธาตุไฟ ได้แก่ น้ำสมุนไพรที่มีรสขม เช่น น้ำบัวบก น้ำมะระ ฯลฯ

เวลา ๑๔.๐๐-๑๘.๐๐ น. และ เวลา ๐๒.๐๐-๐๖.๐๐ น. มักจะเจ็บป่วยด้วย “ธาตุลม”

น้ำสมุนไพรที่ช่วยบำรุงร่างกายและปรับสมดุลของธาตุลม ได้แก่ น้ำสมุนไพรที่มีรสเผ็ดร้อน เช่น น้ำขิง น้ำตะไคร้ น้ำมะตูม ฯลฯ

สำหรับเทคนิคในการเลือกสมุนไพรที่จะนำมาทำน้ำสมุนไพรนั้น

- ควรสมุนไพรที่สดหรือถ้าเป็นสมุนไพรที่แห้ง ควรเลือกสมุนไพรที่หมายสะอาด ดูลักษณะ สี กลิ่น ดูว่ามีเชื้อราหรือไม่

- สมุนไพรที่สดใหม่จะช่วยให้ได้คุณค่าทางโภชนาการสูง ที่สำคัญช่วยให้ดูมีสีสันที่น่ารับประทานมากยิ่งขึ้น

- ควรคำนึงถึงความสะอาดทั้งสมุนไพรและภาชนะที่ใช้ ต้องสะอาด ป้องกันการปนเปื้อนเชื้อได้ดี เพราะถ้าไม่สะอาดอาจทำให้ผู้ดื่มน้ำสมุนไพรท้องเสียและยังทำให้สมุนไพรเก็บได้ไม่นานเท่าที่ควร

- สำหรับภาชนะที่ใช้ภาชนะที่ต้มควรจะเป็นหม้อเคลือบ ไม่ควรใช้หม้ออลูมิเนียม เพราะอาจทำให้กรดที่อยู่ในสมุนไพรกัดภาชนะ ถ้าเป็นหม้ออลูมิเนียมหรือกระทะทองเหลืองจะทำให้รสของน้ำสมุนไพรเปลี่ยนไป นอกจากนี้การที่เราดื่มน้ำสมุนไพรที่มีสารโลหะหนักผสมอยู่ อาจจะเป็นอันตรายต่อร่างกายได้

- สำหรับภานะที่บรรจุควรจะเป็นขวดแก้ว ซึ่งจะสะดวกในการนึ่งและน้ำสมุนไพรไม่ทำปฏิกิริยากับขวดแก้ว ที่สำคัญภาชนะที่เป็นแก้วดูใสสะอาดน่าดื่มยิ่งขึ้นด้วย